นามสกุลนั้นสำคัญไฉน

เมื่อสัปดาห์ที่แล้วดิฉันอ่าน น.ส.พ. แอลเอไทมส์ เห็น “อาร์ติเคิล” (Article) เกี่ยวกับผู้หญิงชาว “เช็กส์รีพับ บลิค” (Czech Republic) ชื่อนาง “ลูซี่ คุนดร้า” (Lucie Kundra) ซึ่งเธอเป็น “เฟ็มมินิน แอ็กทิวิส” (Feminie Activist = ผู้ต่อสู้เพื่อสิทธิของผู้หญิง) หลังจากแต่งงานเธอได้ใช้นามสกุล “คุนดร้า” ของสามี ซึ่งขัดกับประเพณีของพวกเช็กส์ เพราะตามประเพณี(ไม่ใช่กฎหมาย)เมื่อผู้หญิงชาวเช็กส์แต่งงาน เธอต้องเปลี่ยนใช้นามสกุลสามีแต่ต้องเติมคำว่า “โอว่า” (ova) ไว้ข้างหลัง ในกรณีนี้นามสกุลเธอต้องเป็น “คุนโดรว่า” (Kundrova) “คุณดร้า+โอว่า = คุณโดรว่า” แต่นางลูซี่ไม่ยอมเติมคำว่า “โอว่า” คำว่า “โอว่า” แปลตรงตัวว่า “รังไข่” ในภาษาเช็กส์เมื่อหญิงแต่งงานเติมคำว่า“โอว่า”ข้างหลัง จะแปลว่า “คุณเป็นสมบัติของสามี” ปัญหาอีกอันคือ เมื่อเธอแนะนำตนเอง ว่าชื่อ นางลูซี่ คุนดร้า คนก็มักจะงง ว่าเป็นนางแต่ทำไมไม่ลงท้ายนามสกุลว่า “โอว่า” บางคนก็ไม่คิดเธอหรือสามีไม่ใช่ชาวเช็กส์ เรื่องนี้ก็เลยเป็นข่าว อ่านแล้วนึกถึงชื่อตัวเอง ปีหน้ากะจะไปเที่ยวเมือง Praque ซึ่งอยู่ใน “เช็กส์รีพับ บลิค” เวลาแนะนำตัวเองคงต้องใช้ชื่อ “รุจี โททาโรว่า” (Totarova)
การเปลี่ยนนามสกุลตามสามี
วกกลับมาเรื่องกฎหมายดีกว่านะคะ เวลาดิฉันทำใบเขียวแต่งงาน ลูกความมักถามว่าควรเปลี่ยนนามสกุลตามสามีไหม อันนี้แล้วแต่คุณและสามี ผู้ชายบางคนโอเคที่ภรรยาจะไม่เปลี่ยนนามสกุล แต่พวกผู้ชายหัวเก่าหน่อยก็มักต้องการให้ภรรยาใช้นามสกุลเขา ตามกฎหมายไทยและอเมริกัน ผู้หญิงแต่งงานแล้วไม่จำเป็นต้องเปลี่ยนนามสกุลตามสามี คือคุณสามารถคงใช้นามสกุลเดิมหรือ “เม๊ดเด้น เนม” (maiden name) ของคุณได้ แม้กระทั่งคำขึ้นหน้าชื่อคุณหรือ “ไทเทิ่ล” (Title) ตามกฎหมายไทยปัจจุบัน หลังแต่งงานคุณสามารถใช้ “นางสาว” หรือ“นาง” ก็ได้ ตามกฎหมายอเมริกาก็เช่นกัน คุณจะยังคง“เม๊ดเด้น เนม”ของคุณหรือเปลี่ยนใช้นามสกุลสามีหรือ “แมรี่ เนม” (married name) ได้ ส่วน“ไทเทิ่ล”นำหน้าชื่อคุณ หลังแต่งงาน คุณอาจเลือกใช้ “มิส” (วิธีเขียนคือ Ms. ซึ่งตีความหมายเป็น นาง หรือนางสาวก็ได้ คงคล้ายๆ “คุณ” ภาษาไทย คำนี้ต่างกับว่า คำว่า“มิส”ที่สะกด“Miss”ซึ่งอันนี้แปลว่า นางสาว) หรือคุณอาจเลือกใช้ “มิสซิส” (Mrs.) แปลว่านางก็ได้ ตัวอย่างชื่อดิฉัน อาจเขียน “มิส โททาริ” (Ms. Totari) หรือ “มิสซิส โททาริ” (Mrs. Totari) ก็ได้ เวลาคุณเรียกคนแปลกหน้าหรือใช้เรียกพนักงานขายของหรือพนักงานเสริฟ มักจะเรียก “มิส” ไม่ว่าเธอจะสาวหรือแก่ ถือเป็นคำสุภาพ
เปลี่ยนนามสกุลเมื่อไร
คุณจะเปลี่ยนนามสกุลทันทีหลังแต่งงานก็ได้ โดยคุณก็กรอกลงในฟอร์มใช้นามสกุลสามีตอนทำใบเขียว หรือถ้าไม่เปลี่ยนก็ใช้นามสกุลตน แต่ถ้าภายหลังคุณคิดจะเปลี่ยนก็ได้ (ดูตัวอย่าง “ฮิลลารี่ คลินตั้น”สิคะ เธอใช้นามสกุลเก่าเธอหลังแต่งงาน จนกระทั่งสามีชนะเลือกตั้งเป็นประธานาธิบดี เธอถึงเปลี่ยนมาใช้ คลินตั้น) วิธีเปลี่ยนใช้นามสกุลสามีหลังได้ใบเขียวแล้ว ดิฉันมักแนะนำลูกความว่าไม่ต้องไปเปลี่ยนใบเขียว (เปลืองตังและใช้เวลา ดิฉันไม่ชอบให้ใบเขียวออกนอกตัว) ให้รอเปลี่ยนตอนทำใบเขียว 10 ปี หรือตอนทำซิติเซ่น แต่คุณสามารถเริ่มใช้นามสกุลสามีได้เลย โดยอาจเริ่มจากตอนแอ๊พพลายเครดิต เปิดบัญชีธนาคาร อินชัวรันส์ เป็นต้น และเพื่อให้เป็นทางการคุณสามารถไปเปลี่ยนใบโซเชียลและใบขับขี่ โดยโชว์ทะเบียนสมรสได้ อย่าลืมว่าการเปลี่ยนนามสกุลตามสามีนั้นเป็นสิทธิของหญิงแต่งงาน คือสามารถเปลี่ยนใช้ได้เลยหลังแต่งงานหรือเปลี่ยนภายหลัง โดยคุณไม่ต้องไปเปลี่ยนที่ศาล
คงนามสกุลไทย
ถ้าคุณจดทะเบียนในอเมริกา ดิฉันมักแนะนำให้ลูกความคงนามสกุลไทยในพาสปอร์ต ทะเบียนบ้านและบัตรประชาชน เพื่อการง่ายต่อการทำนิติกรรมใดๆในเมืองไทย เพราะหญิงไทยที่แต่งงานแล้ว จะทำนิติกรรมใดๆต้องได้การยินยอมจากสามี และยิ่งถ้าคุณใช้นามสกุลต่างชาติก็จะถูกเจ้าหน้าที่ราชการไทย“เลิกคิ้ว”บ่อย รู้สึกจะตะหงิดๆกับหญิงไทยที่ได้ผัวฝรั่ง นอกจากนั้นคุณอาจมีปัญหาในการเป็นเจ้าของอสังหาริมทรัพย์ในไทยอีกด้วย (คุณสามารถอ่านข้อมูลเพิ่ม “การซื้อและถือกรรมสิทธิ์ที่ดินในเมืองไทย” ในหนังสือ“สิทธิของฉันในอเมริกา เล่มหนึ่ง” หน้า 9-12 แฟนคอลัมน์ในอเมริกาสามารถสั่งซื้อหนังสือโดยตรงจากดิฉันได้ที่ P.O. BOX 552 Cypress, CA 90630 โปรดดูวิธีสั่งซื้อทางเว๊บเพจภายใต้ Books หรือโฆษณาใน น.ส.พ. เสรีชัย ส่วนแฟนที่เมืองไทยสั่งซื้อหนังสือได้ที่คุณนิ้งหน่อง เบอร์ 081-480-4308)
นามสกุลในพาสปอร์ตไทยต่างกับใบเขียว
ผู้ที่ยังคงเป็นนางสาวและใช้นามสกุลเดิมในพาสปอร์ตไทย แต่ใบเขียวใช้นามสกุลตามสามีฝรั่งก็ไม่ต้องตกใจค่ะ เพราะจุดสำคัญคือ คุณสามารถเดินทางกลับเข้าอเมริกาได้ ถึงแม้ว่าพาสปอร์ตและใบเขียวคนละนามสกุลกัน เพราะเวลาเจ้าหน้าที่อิมมิเกรชั่น เช็คใบเขียวคุณและ“คี”(key)ข้อมูลเข้าคอม ข้อมูลคุณทั้งหมด ว่าชื่อเดิม ชื่อใหม่คุณคืออะไรจะขึ้นหน้าจอ และหน้าในพาสปอร์ตและใบเขียวก็คนเดียวกัน เวลาคุณเดินออกนอกประเทศ ขอแนะนำให้คุณซื้อตั๋วเครื่องบินโดยใช้ชื่อ นามสกุลตามพาสปอร์ตค่ะ